In Memoriam Huub Franssen (1916-2003)

Huub Franssen, één van de laatste doorbraakprominenten van het eerste uur, ging op 3 augustus 2003, bijna 87 jaar oud, van ons heen.

Uit christelijk-historische, hervormde kring braken in 1946 een aantal prominenten door naar de PvdA: Van Walsum, Lieftinck, Patijn, Van Rhijn e.a.. Ook al bleef de doorbraak getalsmatig beperkt (‘de dominee werd rood, maar de koster bleef CH’), in de hervormde kerk was de invloed niet gering. Aan de gereformeerden daarentegen ging de doorbraak praktisch voorbij. Geen enkele prominent verliet de ARP, slechts enkele gewone gereformeerden verlieten het hechte bolwerk. Huub Franssen was één van hen. Goed gereformeerd opgevoed, was het sociaal-economische beleid in de crisisjaren hem tegen gaan staan. Terzijde: de bijna mythische vorm, die de z.g. progressiviteit van de ARP tegenwoordig aanneemt, stamt in feite pas van de ‘bekering’ van Bruins Slot in 1962.

Welbewust koos Franssen voor de overgang naar de hervormde kerk en voor de politieke beweging, die mensen met verschillende levensovertuiging verenigde op de noemer van sociale gerechtigheidsidealen en solidariteit met de zwakken. Eenentwintig jaar was hij volksver-tegenwoordiger in Den Haag. (1956-1977).

Deze integere, gave man nam om des gewetenswille vaak van de partijlijn afwijkende standpunten in. In de politiek kan je positie dan al gauw onzeker worden: één keer dissident zijn mag, is zelfs mooi, maar meer keren wordt gauw een beetje irritant. Het spreekt voor Huub Franssen dat zijn afwijkende stem nooit tot gezaag aan zijn stoelpoten leidde. En het waren niet de kleinste zaken: o.m. de defensiebegroting, de NAVO, het koninklijk huwelijk in 1966 en Vietnam.

Hij was de laatste voorzitter van de Protestants-christelijke Werkgemeenschap in de PvdA toen de partijleiding meende dat de taak van de werkgemeenschappen vervuld was. Hij moet het hier volstrekt mee oneens geweest zijn. Voor hem was juist voortdurende bezinning op het innig verband tussen levensovertuiging en politieke concretisering een vanzelfsprekendheid.

Vrij snel na de opheffing raakte hij met geloofs- en partijgenoten weer betrokken bij de heroprichting van een tot op de huidige dag bestaande Protestantse Werkgemeenschap VOOR de Partij van de Arbeid, ook al is zij nooit door de partij als zodanig erkend.

Geen publiciteit- of stuntzoeker, was hij op z’n best wanneer op basis van goed luisteren naar elkaar, argumenten echt uitgewisseld werden.

Na de Kamerjaren mocht hij nog vele jaren de stille, formele toetssteen van onze democratie, de Kiesraad, leiden en zag hij zelfs nog kans en passant te promoveren.

Voor ons, die hem goed gekend hebben, blijft hij de politicus, in wie geen bedrog school; de politicus ook, die aan het Binnenhof herkenbaar zijn levensovertuiging mee- en uitdroeg, ook als hem dat tot eenling binnen zijn partij stempelde.

Jone Bos